dselect

NAZWA
dselect - konsolowe narzędzie zarządzania pakietami Debiana

SKŁADNIA
dselect [--admindir ] [--help] [--version]
[--licence|--license] [--expert] [--debug|-D] []
[--colour|--color screenpart:[foreground],[back-
ground][:attr[+attr+..]]]

OPIS
dselect jest jednym z podstawowych narzędzi użytkownika do zarządzania
pakietami Debiana. Z głównego menu programu dselect, administrator sys-
temu może:
- zaktualizować listę dostępnych pakietów,
- wyświetlić stan zainstalowanych i dostępnych wersji pakietów,
- wybierać pakiety i zarządzać zależnościami,
- zainstalować nowe pakiety lub zaktualizować pakiety do nowszych wer-
sji.

dselect jest nakładką na polecenie dpkg(1), niskopoziomowe narzędzie
zarządzania pakietami Debiana. Jego podstawową zaletą jest menadżer
pełnoekranowego wyboru pakietów z możliwością znajdowania zależności
między nimi i rozwiązywania konfliktów. Program uruchomiony z prawami
administratora daje możliwość instalowania, aktualizowania oraz usuwa-
nia pakietów. Można skonfigurować różnorodne metody dostępu, za pomocą
których można ściągnąć z repozytorium pakietów zarówno informacje o
dostępnych wersjach pakietów, jak i same pakiety do zainstalowania. W
zależności od metody dostępu repozytoria te mogą się znajdować na pub-
licznych serwerach-archiwach w Internecie, lokalnych serwerach z archi-
wami lub na CD-ROM-ach. Zalecaną metodą dostępu jest metoda apt,
dostarczana przez pakiet apt.

Zazwyczaj dselect jest uruchamiany bez żadnych parametrów. Wtedy
wyświetlane jest interaktywne menu z listą akcji. Jeżeli akcja zostanie
podana jako argument wywołania programu, to ta akcja jest od razu
wykonywana. Ponadto jest dostępnych kilka parametrów wywołania, które
modyfikują zachowanie dselecta albo wyświetlają dodatkowe informacje o
programie.

OPCJE
Wszystkie opcje mogą być podane zarówno w linii poleceń, jak i w pliku
konfiguracyjnym /etc/dpkg/dselect.cfg programu dselect. Każda linia
tego pliku jest albo opcją (dokładnie taką samą jak opcja linii
poleceń, ale bez początkowych myślników), albo komentarzem (jeżeli
zaczyna się od #).

--admindir
Zmienia katalog zawierający pliki `status" ,`available" i inne
potrzebne programowi dpkg. Domyślnym katalogiem jest
/var/lib/dpkg i zazwyczaj nie powinno być potrzeby zmieniania go
na inny.

--debug | -D
Włącza opcję debuggera. Informacje debuggera są wysyłane do
.

--expert
Włącza tryb doświadczonego użytkownika i na przykład nie
wyświetla męczących informacji z pomocą.

--colour|--color screenpart:[foreground],[background][:attr[+attr+..]]
Ustawia kolory ekranu. Działa tylko pod warunkiem że terminal
obsługuje kolory. Ta opcja może zostać użyta wiele razy (i
najlepiej jej używać w dselect.cfg). Każde użycie zmienia kolor
(i opcjonalnie inne atrybuty) jakiejś części ekranu. Części
ekranu są następujące (od góry do dołu):

title Tytuł ekranu.

listhead
Linia nagłówka nad listą pakietów.

list Przewijana lista pakietów (i również niektóre teksty
pomocy).

listsel
Podświetlony element z listy.

pkgstate
W liście pakietów - tekst oznaczający obecny stan każdego
pakietu.

pkgstatesel
W liście pakietów - tekst oznaczający obecny stan
podświetlonego pakietu.

infohead
Linia nagłówka, w której wyświetlony jest stan obecnie
zaznaczonego pakietu.

infodesc
Krótki opis pakietu.

info Używane do wyświetlania informacji o pakiecie takich jak
jego opis.

infofoot
Ostatnia linia ekranu z wyborem pakietów.

query Używane do wyświetlania linii zapytań.

helpscreen
Kolor ekranów pomocy.

Po części ekranu następuje dwukropek i specyfikacja koloru. Można
określić kolor czcionek, kolor tła albo oba te kolory, unieważniając
domyślne wartości kolorów. Należy używać standardowych nazw kolorów z
biblioteki curses.

Opcjonalnie, po specyfikacji kolorów można dodać jeszcze jeden
dwukropek, a po nim opis atrybutów. Jest to lista zawierająca jeden lub
więcej atrybutów oddzielonych znakami plusa ("+"). Dostępne atrybuty
(nie wszystkie działają na wszystkich terminalach) to: normal (nor-
malny), standout (wyróżniony), underline (podkreślony), reverse
(odwrócony), blink (migający), bright (jasny), dim (ciemny), bold
(pogrubiony).

--help Wyświetla krótką informację o pomocy i pomyślnie kończy
działanie.

--licence|--license
Wyświetla informację o licencji i prawach autorskich programu i
pomyślnie kończy działanie.

--version
Wyświetla informację o wersji i pomyślnie kończy działanie.

UŻYTKOWANIE
dselect uruchomiony w trybie interakcyjnym wyświetla menu z
następującymi akcjami:

access (dost�ęp)
Wybiera metodę dostępu używaną do znalezienia repozytorium pakietów.

Domyślnie istnieje kilka metod, takich jak floppy (dyskietka), harddisk
(dysk twardy) lub cdrom (CD-ROM), ale inne pakiety mogą dostarczyć
dodatkowych metod, na przykład metody apt dostarcza pakiet apt, a
multi_cd - pakiet dpkg-multicd.

Zalecane jest używanie metody apt.


update (aktualizacja)
Aktualizuje bazę dostępnych pakietów.

Ściąga listę dostępnych wersji pakietów z repozytorium pakietów, skon-
figurowanego za pomocą wybranej metody dostępu, i aktualizuje bazę
pakietów programu dpkg .Listy pakietów są zwyczajowo zawarte w repozy-
torium w plikach nazwanych Packages lub Packages.gz. Pliki te mogą
zostać wygenerowane przez opiekunów repozytoriów za pomocą programu
dpkg-scanpackages(1).

Szczegóły aktualizacji zależą od implementacji metody dostępu.
Zazwyczaj ten proces jest bardzo prosty i nie wymaga interakcji z
użytkownikiem.


select (wyb�ór)
Wyświetla informacje o wyborze pakietów i zależnościach oraz zarządza
nimi.

Jest to główna funkcja programu dselect. W ekranie wyboru pakietów
użytkownik może przeglądać listę dostępnych i zainstalowanych pakietów.
Jeżeli program działa z uprawnieniami administratora, możliwe jest
interaktywne zmienianie stanu pakietów. dselect śledzi wpływ tych zmian
na pakiety zależne.

Jeśli zostanie wykryty konflikt lub niespełniona zależność, wyświetlany
jest ekran rozwiązywania zależności pokazujący listę pakietów,
powodujących konflikt lub niespełnioną zależność, i dla każdego
wyświetlonego pakietu - przyczynę, dla której jest on wyświetlony.
Użytkownik może zastosować się do sugestii zaproponowanych przez dse-
lect, unieważnić je lub wycofać się ze zmian, włączając w to pakiety,
które spowodowały niespełnione zależności lub konflikty.

Używanie ekrany do zarządania interaktywnym wyborem pakietów jest
szczegółowo wyjąśnione poniżej.


install (instalacja)
Instaluje wybrane pakiety.

Za pomocą skonfigurowanej metody dostępu zostaną z odpowiednich repozy-
toriów pobrane pakiety do zainstalowania lub zaktualizowania za pomocą
programu dpkg. Zależnie od implementacji tej metody dostępu, pakiety
mogą zostać pobrane wcześniej - przed instalacją - lub wtedy, gdy będą
potrzebne. Niektóre metody dostępu również usuwają pakiety zaznaczone
do usunięcia.

Jeżeli podczas instalacji wystąpi błąd, poleca się uruchomienie akcji
install jeszcze raz. W większości przypadków, problemy same znikną lub
zostaną rozwiązane. Jeśli problem pozostaje lub przeprowadzona insta-
lacja była nieprawidłowa, prosimy o zbadanie przyczyn problemu i
okoliczności jego wystąpienia i o wysłanie reportu o błędzie do systemu
śledzenia błędów Debiana. Instrukcje, jak to zrobić, można znaleźć pod
adresem http://bugs.debian.org/ albo w dokumentacji programów bug(1)
lub reportbug(1), jeżeli są zainstalowane.

Szczegóły dotyczące akcji instalacji zależą od implementacji metody
dostępu. Podczas instalacji, konfiguracji czy usuwania pakietów może
być potrzebna interakcja z użytkownikiem. Zależy to od skryptów
opiekuna pakietu. Niektóre pakiety używają biblioteki debconf(1), co
pozwala na bardziej elastyczną lub nawet w pełni automatyczną insta-
lację pakietu.


config (konfigurowanie)
Konfiguruje wszystkie pakiety poprzednio zainstalowane, ale nie do
końca skonfigurowane.


remove (usuwanie)
Usuwa lub czyści te zainstalowane pakiety, które są zaznaczone do
usunięcia.


quit (wyj�ście)
Wyjście z dselect.

Wychodzi z programu z zerowym kodem błędu (pomyślnie).


Zarz�ądzanie wyborem pakiet�ów
Wst�ęp
dselect odkrywa przed administratorem niektóre złożoności wiążące się z
zarządzaniem dużym zbiorem pakietów z wieloma zależnościami między
nimi. Dla użytkownika, który nie jest zaznajomiony z koncepcjami
Debianowego systemu zarządzania pakietami, może to być bardzo
przytłaczające. Chociaż celem programu dselect jest ułatwienie
zarządzania i administrowania pakietami, jest on tylko instrumentem
służącym do tego i nie może w wystarczającym stopniu zastąpić
umiejętności i wiedzy administratora. Użytkownik powinien być zazna-
jomiony z koncepcjami leżącymi u podstaw systemu pakietów Debiana. W
razie jakichkolwiek wątpliwości, należy je sprawdzić w podręczniku
dpkg(1) oraz w podręczniku "Zasady polityki Debiana" zawartym w
pakiecie debian-policy.

Jeżeli dselect nie był uruchomiony w trybie eksperta (expert) lub try-
bie pilnym (immediate), to po wybraniu akcji z menu, wyświetlany jest
ekran pomocy. Użytkownik powinien dokładnie przeczytać wszystkie infor-
macje zawarte w ekranach pomocy, kiedy się pojawiają. Ekrany pomocy
mogą zostać wyświetlone w dowolnym momencie przez wybranie klawisza
"?".


Uk�ład ekranu
Ekran wyboru pakietów domyślnie podzielony jest na górną i dolną
połowę. W górnej połowie wyświetlona jest lista pakietów. Za pomocą
paska wyboru można wybrać pojedynczy pakiet lub grupę pakietów, przez
zaznaczenie nagłówka grupy pakietów. W dolnej połowie ekranu pokazane
są szczegółowe informacje na temat pakietu obecnie wybranego w górnej
połowie ekranu. Typ tych informacji może być różny.

Naciśnięcie klawisza "I" przełącza pomiędzy pełnoekranowym widokiem
pakietów, powiększonym widokiem szczegółowych informacji o pakiecie
albo dzieli ekran na połowę.


Widok szczeg�ó�łowych informacji o pakiecie
W widoku szczegółowych informacji o pakiecie domyślnie wyświetlony jest
rozszerzony opis pakietu obecnie wybranego w liście pakietów. Typ tych
informacji może być zmieniony za pomocą klawisza "i". Możliwe wybory są
następujące:
- poszerzony opis
- informacja o zainstalowanej wersji pakietu
- informacja o dostępnej wersji pakietu

Ekran rozwiązywania zależności daje także możliwość podejrzenia
określonych niespełnionych zależności bądź konfliktów związanych z
pakietem, tj. tych zależności, które spowodowały wylistowanie tego
pakietu.


Lista stan�ów pakiet�ów
W głównym ekranie wyboru pakietów wyświetlona jest lista wszystkich
pakietów znanych systemowi zarządzania pakietami Debiana. Są to zarówno
pakiety zainstalowane w systemie, jak i pakiety zawarte w bazie
dostępnych pakietów.

Dla każdego pakietu pokazane są: jego stan, priorytet, sekcja, numer
wersji zainstalowanej i numer wersji dostępnej, nazwa pakietu oraz
krótki opis - wszystko w jednej linii. Naciskając klawisz "V", można
włączać i wyłączać wyświetlanie informacji o numerze zainstalowanej i
dostępnej wersji pakietu. Naciśnięcie klawisz "v" powoduje przełączanie
pomiędzy wyświetlaniem rozwlekłego i skróconego opisu stanu pakietu.
Skrócony opis stanu jest wyświetlany domyślnie.

Na skrócony opis stanu pakietu składają się cztery części: flaga błędu,
która normalnie powinna być czysta, obecny stan zainstalowania pakietu,
poprzedni stan wyboru pakietu oraz obecny stan wyboru pakietu. Dwie
pierwsze części są związane z obecnym stanem pakietu, kolejne dwie -
związane z wyborami dokonanymi przez użytkownika.

Oznaczenia używane w skróconym opisie stanu pakietu są następujące:
Flaga błędu:
pusty bez błędu;
R poważny błąd, pakiet wymaga reinstalacji;
Stan instalacji:
pusty nie zainstalowany;
* w pełni zainstalowany i skonfigurowany;
- nie zainstalowany, ale mogły pozostać pliki konfiguracyjne;
U rozpakowany, ale jeszcze nie skonfigurowany;
C w połowie skonfigurowany (wystąpił błąd);
I w połowie zainstalowany (wystąpił błąd).
Obecne i żądane wybory:
* zaznaczony do zainstalowania lub zaktualizowania;
- zaznaczony do usunięcia z pozostawieniem plików konfig.;
= wstrzymany: pakiet nie będzie przetwarzany;
_ zaznaczony do usunięcia i wyczyszczenia plików konfig.;
n pakiet jest nowy i jeszcze nie był znaczony.


Przesuwanie kursora i ekranu
Ekran wyboru pakietów oraz ekran rozwiązywania zależności można prze-
suwać używając poleceń przypisanych do następujących klawiszy:
p, Up, k przesunięcie paska kursora w górę
n, Down, j przesunięcie paska kursora w dół
P, Pgup, Backspace przesunięcie listy 1 stronę w górę
N, Pgdn, Space przesunięcie listy 1 stronę w dół
^p przesunięcie listy 1 linię w górę
^n przesunięcie listy 1 linię w dół
t, Home skok na początek listy
e, End skok na koniec listy
u przesunięcie informacji 1 stronę w górę
d przesunięcie informacji 1 stronę w dół
^u przesunięcie informacji 1 linię w górę
^d przesunięcie informacji 1 linię w dół
B, Left-arrow przesunięcie ekranu o 1/3 ekranu w lewo
F, Right-arrow przesunięcie ekranu o 1/3 ekranu w prawo
^b przesunięcie ekranu o 1 znak w lewo
^f przesunięcie ekranu o 1 znak w prawo


Wyszukiwanie i sortowanie
Listę pakietów można przeszukiwać po nazwie pakietu. Można to zrobić,
przyciskając "/" i wpisując tekst wyszukiwania, który jest interpre-
towany jako wyrażenie regularne regex(7). Dodanie "/d" do łańcucha
wyszukiwania, spowoduje przeszukiwanie również opisów. Dodanie "/i"
spowoduje ignorowanie wielkości znaków podczas wyszukiwania. Można
łączyć te sufiksy, na przykład tak: "/id". Powtórne wyszukiwanie
następuje przez wielokrotne naciskanie klawiszy "n" lub "", aż do
znalezienia poszukiwanego pakietu. Po osiągnięciu końca listy, poszuki-
wanie jest kontynuowane od początku listy.

Porządek sortowania listy można zmieniać przez wielokrotne naciskanie
klawiszy "o" i "O". Można wybrać jeden z dziewięciu następujących
porządków sortowania:
alfabetyczny dostępny stan
priorytet+sekcja dostępny+priorytet stan+priorytet
sekcja+priorytet dostępny+sekcja stan+sekcja
Tam gdzie nie jest to powyżej wyraźnie powiedziane, porządek alfabety-
czny jest używany jako klucz podwyszukiwania.


Zmienianie wyboru pakiet�ów
Żądany stan wyboru indywidualnych pakietów można zmienić za pomocą
następujących poleceń:
+, Insert instalacja lub aktualizacja
=, H wstrzymanie pakietu w obecnym stanie i wersji
:, G zaprzestanie wstrzymania: aktualizacja pakietu lub
pozostawienie go jako niezainstalowanego
-, Delete usunięcie, ale z zostawieniem plików konfiguracyjnych
_ usunięcie z wyczyszczeniem plików konfiguracyjnych

Kiedy w wyniku zmian powstają jedna lub więcej niespełnionych
zależności lub konflikty, dselect wyświetla użytkownikowi ekran
rozwiązywania zależności. Będzie on objaśniony nieco później.

Powyższe polecenia można zastosować również do grup pakietów - przez
ustawienie paska kursora na nagłówku grupy. Sposób grupowania pakietów
zależy od ustawień sortowania listy pakietów.

Należy zachować należytą ostrożność, zmieniając duże grupy pakietów,
ponieważ może to oznaczać natychmiastowe utworzenie dużej liczby
niespełnionych zależności i konfliktów, bardzo trudnej do rozwiązania.
W praktyce tylko operacje wstrzymania i zaprzestania wstrzymania są
użyteczne w odniesieniu do grup pakietów.


Rozwi�ązywanie zale�żno�ści i konflikt�ów
Kiedy w wyniku zmian powstają jedna lub więcej niespełnionych
zależności lub konflikty, dselect wyświetla użytkownikowi ekran
rozwiązywania zależności. Najpierw, jednakże, wyświetlany jest ekran
pomocy.

W górnej połowie ekranu rozwiązywania zależności wyświetlone są wszys-
tkie te pakiety, które w wyniku zastosowania żądanych przez użytkownika
zmian miałyby niespełnione zależności albo konflikty, oraz wszystkie te
pakiety, których instalacja spełniłaby któreś z tych zależności lub
których usunięcie rozwiązałoby konflikty. W dolnej połowie wyświetlone
są te zależności lub konflikty, które spowodowały, że obecnie wybrany
pakiet został umieszczony na liście.

Wyświetlając początkową podlistę pakietów, dselect mógł ustawić już
pewne żądane wybory niektórych spośród wylistowanych pakietów, w celu
rozwiązania zależności i konfliktów, które były przyczyną wyświetlenia
ekranu rozwiązywania zależności. Zazwyczaj najlepszym wyjściem jest
zastosowanie się do sugestii zrobionych przez dselect.

Możliwe jest przywrócenie stanu wyborów wylistowanych pakietów do
poprzednich ustawień, zanim zostały stworzone nierozwiązane zależności
lub konflikty - przez naciśnięcie klawisza "R". Naciskając klawisz "D",
spowodujemy odznaczenie automatycznych propozycji i jest przy tym
zachowywana zmiana, która spowodowała wyświetlenie ekranu rozwiązywania
zależności. W końcu, po naciśnięciu klawisza "U" wybory są ponownie
ustawiane na sugerowane wartości.


Ustanawianie �ż�ądanych wybor�ów pakiet�ów
Po naciśnięciu klawisza enter, obecnie wyświetlony zbiór wyborów
zostaje zaakceptowany. Jeżeli dselect nie wykryje niespełnionych
zależności powstałych w wyniku zaakceptowania żądanych wyborów, to
zostaną one ustawione. Jednakże, jeżeli będą nierozwiązane zależności,
to dselect ponownie wyświetli ekran rozwiązywania zależności.

Aby zmienić zbiór wyborów, który powoduj powstanie nierozwiązanych
zależności i zmusić dselect do zaakceptowania go, należy nacisnąć klaw-
isz "Q". Spowoduje to bezwarunkowe ustawienie wyborów podanych przez
użytkownika. Ogólnie, nie należy tego robić.

Aby uzyskać przeciwny efekt - wycofanie się ze wszystkich zmian i
powrócenie do poprzedniej listy wyborów, należy nacisnąć klawisze "X"
lub escape. Przez powtarzające się przyciskanie tych klawiszy można
wycofać się ze wszystkich potencjalnie szkodliwych zmian w wyborze
pakietów aż do ostatniego dobrego ustawienia.


BŁĘDY
Dla nowych użytkowników, dselect może być trudny do opanowania. Podobno
zmusza do płaczu nawet wytrawnych współtwórców jądra Linuksa.

Dokumentacja jest wybrakowana.

Brak opcji "pomoc" w głównym menu.

Nie można ograniczyć listy dostępnych pakietów.

Wbudowane metody dostępu nie są zgodne z obecnymi standardami jakości.
Należy używać metody apt, która nie tylko nie jest zepsuta, ale także
jest o wiele bardziej elastyczna niż metody wbudowane.

ZOBACZ TAKŻE
dpkg(1), apt-get(8), sources.list(5), deb(5).

AUTOR
dselect napisał Ian Jackson (ijackson@gnu.ai.mit.edu). Pełną listę
współtwórców można uzyskać wykonując `dselect --license".
Podręcznik napisali Juho Vuori , Josip Rodin i
Joost kooij.